Szczegóły atrakcji turystycznej
Kategoria: Dziedzictwo kulturowe

Dwór w Kozach


Leżące w powiecie bielskim Kozy to duża miejscowość u podnóży Beskidu Małego, będąca zresztą największą, gdy idzie o liczbę ludności, wsią w Polsce. Ma ona niemal 12 tys. mieszkańców, czyli więcej niż niektóre miasta. Znajdujący się tutaj dwór, pochodzący zapewne z XVIII w., to obecnie neoklasycystyczna budowla, której dzisiejszy kształt nadany został w wyniku przebudów w XIX w. Obiekty dworskie znajdują się pośrodku parku.

Historia dworu w Kozach

Miejscowość Kozy znajdowała się kolejno w rękach kilku rodów. W XVIII w. należała do Jordanów, którzy byli panami wsi do mniej więcej połowy XIX stulecia. Za ich czasów powstało w Kozach wiele obiektów murowanych, m.in. zabudowania dworu, a także karczmy oraz kilka budynków mieszkalnych dla służby dworskiej. Jordanowie sprzedali tutejszy majątek Karolowi Humborgowi, bogatemu kupcowi. Później, około przełomu XIX i XX w., dobra w Kozach - drogą dziedziczenia - przeszły w ręce Czeczów, którzy posiadali je do czasów II wojny, kiedy to zostali wyrzuceni przez Niemców. Przed samym wybuchem wojny, w 1939 r., właściciele dworu ukryli wartościową bibliotekę oraz cenne przedmioty – niestety, zostały one odkryte przez hitlerowców. Główny korpus budowli dworu, o neoklasycystycznej architekturze, z charakterystycznym ryzalitem (mieszczącym w przeszłości salę balową), znajduje się pośrodku parku. Rośnie tutaj platan, według wielu źródeł będący najstarszym w Polsce okazem tego gatunku. Obok dworu znajdują się także zabudowania krytej gontem starej, XVII-wiecznej owczarni (po remoncie ma się w niej znaleźć restauracja) oraz dwie oficyny, pochodzące z początku XVIII w. (obecnie mieszczą się w nich mieszkania). Świadkiem historii dworu był od lat międzywojennych do lat 70-tych znany tutejszy społecznik i pasjonat historii, Adolf Zuber (1911-1971). Pracując jako księgowy w majątku Czeczów i ożeniwszy się w 1935 r. otrzymał pokój z kuchnią w zabudowaniach dworskich. Gdy Niemcy w 1939 roku wyrzucili rodzinę Czeczów, Zuber wraz innymi pracownikami pozostał na stanowisku (jednak, pomimo namów, nie podpisał volkslisty). Był także tymczasowym administratorem majątku krótko po wojnie, a potem przez kilka lat pełnił obowiązki księgowego w umieszczonej w dworze Szkole Rolniczej i innych instytucjach. W latach 50-tych pan Zuber stał się pasjonatem lokalnej historii i zaczął gromadzić miejscowe pamiątki. Dokonał wówczas także fotograficznej dokumentacji tutejszego dworu. Zbiory historyczne, które powstały głównie z jego inicjatywy, prezentowane są obecnie w Izbie Historycznej nazwanej jego imieniem i znajdującej się w budynku Biblioteki Gminnej.

Lokalizacja
ulica Kościelna 5
43-340 Kozy
Kozy
Beskidy i Śląsk Cieszyński
na wsi
Informacje ogólne
: zamki/pałace/dwory
Ceny i udogodnienia
: nie dotyczy
Dostępność
: cały rok

tylko z zewnątrz

Nie jesteś zalogowany. Aby skorzystać z planera podróży musisz się zalogować.

Przejdź do strony logowania.

Atrakcje
Trasy
Galerie
Pliki dźwiękowe
0659
/Media/Default\.MainStorage/Poi/oc3fjrlw.42w\0659.mp3

W pobliżu
Kozy
Kozy to duża i najludniejsza w Polsce wieś, leżąca u podnóży Beskidu Małego, nieopodal Bielska-Białej. W latach 60-tych XX w. z inicjatywy miejscowego społecznika i zbieracza pamiątek, Adolfa Zubera, założono tutaj Koło Historyczne. Jego członkowie zgromadzili interesujące, od lat nieużywane sprzęty, których ekspozycja ilustruje życie dawnych mieszkańców. Izba historyczna powstała w 1992 r. i mieści się w budynku Gminnej Biblioteki.
Kobiernice
Po zamku Wołek pozostały dziś nikłe ruiny. Obiekt ten, zbudowany w XIV w., wznosił się na wzgórzu należącym do pasemka Bujakowskiego Gronia (zwanego też Bujakowską Górą), nad doliną Soły, w Kobiernicach w Beskidzie Małym. Jego dzieje nie były długie, ale za to burzliwe. Same ruiny rzadko kiedy bywają zwiedzane jako sam w sobie cel wycieczki. Zazwyczaj docierają do nich turyści, którzy wędrują tutejszymi ścieżkami znad doliny Soły w stronę Hrobaczej Łąki.
Bielsko-Biała
Cmentarz żołnierzy Armii Radzieckiej znajduje się przy ul. Lwowskiej. Pod około 300 kamiennymi nagrobkami oraz w 21 zbiorowych mogiłach spoczywa tu większość sowieckich żołnierzy, którzy zginęli podczas walk o Podbeskidzie toczonych z Niemcami w 1945 r. Poległo ich tu wówczas 15 340. Pierwotnie, ze względów polityczno-propagandowych, władze komunistyczne zlokalizowały cmentarz (wraz z pomnikiem) w kontrowersyjnym miejscu - naprzeciw bielskiej katedry.
Porąbka
Zapora w Porąbce, na rzece Sole, prezentuje się zarazem imponująco i elegancko. W okresie międzywojennym, kiedy powstawała, uznawano ją za szczyt zaawansowania technologicznego. Nad projektem zapory pracował późniejszy prezydent Rzeczypospolitej Polskiej, Gabriel Narutowicz. Zbudowano ją olbrzymim wysiłkiem, aby zapobiegać katastrofalnym powodziom w dolinie Soły. Po II wojnie światowej przy zaporze zbudowano niewielką elektrownię wodną.
Stara Wieś
W Starej Wsi, znajdującej się w gminie Wilamowice w powiecie bielskim, obejrzeć warto kilka zabytków, do których należy dwór. Budowla wzniesiona została w drugiej połowie XVIII w. na miejscu poprzedniej, XVI-wiecznej. W obecnych czasach dwór jest niestety znacznie zaniedbany, do czego przyczyniły się lata PRL, w których rezydencja stała się siedzibą spółdzielni o nazwie „Postęp”. Nieopodal dworu zachował się pomnikowy okaz dębu.
Bielsko-Biała
Kościół pod wezwaniem Opatrzności Bożej w Bielsku-Białej to jeden z najładniejszych przykładów architektury późno- i neobarokowej w południowej Polsce. Zbudowany został w drugiej połowie XVIII wieku, jednak wiele elementów dodano podczas XIX-wiecznych przebudów. Uwagę zwraca elegancka fasada świątyni z dwiema wieżami. W środku zachowała się piękna rokokowa ambona w kształcie łodzi oraz wyposażenie - głównie z XIX stulecia.
zobacz więcej
Szlak Kulinarny Śląskie Smaki
Bielsko-Biała
Restauracja Rogata jest położona na uboczu, mieści się w starej klimatycznej chacie. Karczma znajduje się na kulinarn... więcej>>
Jankowice
Karczma Wiejska leży w malowniczym zakątku wsi na skraju lasów pszczyńskich vis a vis Rezerwatu „Żubrowisko” w Jankowica... więcej>>
Pszczyna
Restauracja Frykówka mieści się na pszczyńskim rynku w zabytkowej kamienicy, której tradycje sięgają XVIII wieku.
Pszczyna
Tradycja Karczmy w Brzeźcach sięga 1640 roku. Dziś lokal jest kontynuacją rodzinnej tradycji i słynie ze znakomitej śląs... więcej>>
Noclegi
Biskupice
Oferta gospodarstwa "Stajnia Biały Borek" jest bardzo bogata. Można tu przenocować (40 miejsc) oraz smacznie zjeść. Stylowa gospoda z drewnianych bali połączona jest z XIX-wieczną, zabytkową chatą. Niezwykle urokliwy jest też Kamienny Domek – apartament do wynajęcia dla kilku osób. W Stajni hoduje się zawsze kilka koni „pod siodło” - rekreacyjnych półkrwi oraz hucułów. Istnieje więc możliwość skorzystania z nauki jazdy konnej (dzieci i dorośli), jazdy na lonży (długiej linie), po padoku (wybiegu) czy przejażdżki w terenie. Wszystko pod kierunkiem wykwalifikowanych instruktorów.
zobacz więcej
Gastronomia
Pstrągarnia w Złotym Potoku jest najstarszym tego typu gospodarstwem hodowlanym na terenie Europy kontynentalnej. Stawy na rzeczce Wiercicy (Jura Krakowsko-Częstochowska) zbudował hrabia Edward Raczyński, właściciel złotopotockiego majątku ziemskiego. Urządzenie stawów zlecił najlepszemu ówczesnemu specjaliście - inżynierowi Michałowi Girdwoyniowi. Pierwsze stawy zarybiono w 1881 roku pstrągami sprowadzonymi z Kalifornii w Stanach Zjednoczonych.
Biskupice
Stajnia „Biały Borek” w Biskupicach to wyjątkowo „klimatyczne” gospodarstwo agroturystyczne, u podnóża rezerwatu przyrody „Sokole Góry”. Oferuje gościom usługi związane z jeździectwem oraz zaplecze noclegowe i gastronomiczne. Jest przy tym afiliowanym przy PTTK Ośrodkiem Górskiej Turystyki Konnej (co gwarantuje odpowiedni poziom świadczonych usług) oraz znajduje się na Transjurajskim Szlaku Konnym. Słynne są już organizowane w „Białym Borku” imprezy kulturalne i spotkania z artystami.
zobacz więcej